Tin Tức

Những vật dụng quen thuộc trong đời sống hằng ngày như túi ni-lông, chai nhựa PET hay hộp đựng thức ăn giao tận nơi đều có chung một nguồn gốc: nhiên liệu hóa thạch. Hiện nay, khoảng 99% nguyên liệu sản xuất nhựa trên thế giới được tạo ra từ dầu mỏ và khí tự nhiên. Để tạo thành nhựa, các nhiên liệu hóa thạch này phải trải qua nhiều công đoạn “cracking” (phân tách) và chuyển hóa, sau đó mới hình thành hạt nhựa (resin), rồi tiếp tục được gia công thành các sản phẩm hoàn chỉnh.

Quá trình từ khai thác dầu mỏ đến sản xuất nhựa có thể chia thành ba giai đoạn chính:

Thượng nguồn: Khai thác và tinh chế nhiên liệu hóa thạch

Hành trình của nhựa bắt đầu từ lòng đất. Dầu thô và khí tự nhiên sau khi được tinh luyện sẽ tạo ra các chất như ethane, propane… Đây chính là nguyên liệu đầu vào cho quá trình cracking hóa dầu.

Trung nguồn: Cracking và trùng hợp – nơi hạt nhựa được tạo ra

Các nguyên liệu sau tinh luyện sẽ được đưa vào lò cracking để phân tách thành những hợp chất hóa học cơ bản như ethylene và propylene. Sau đó, thông qua phản ứng trùng hợp, chúng được chuyển hóa thành các loại hạt nhựa như PE (polyethylene), PP (polypropylene), PS (polystyrene) và PVC (polyvinyl chloride)… Đây là nguyên liệu nền tảng của hầu hết các sản phẩm nhựa hiện nay.

Hạ nguồn: Gia công và tạo hình sản phẩm

Hạt nhựa sau đó được chuyển đến các nhà máy gia công, nơi chúng được tạo hình bằng các công nghệ như ép phun, ép đùn… để trở thành vô số sản phẩm phục vụ đời sống: từ túi nhựa, bao bì thực phẩm, chai nước giải khát cho đến đồ gia dụng hay vỏ thiết bị điện tử.

Quá trình sản xuất nhựa có thể hình dung giống như việc xây dựng một tòa lâu đài bằng các khối lắp ghép. Nhiên liệu hóa thạch (dầu mỏ và khí tự nhiên) giống như nguồn gỗ thô được khai thác từ lòng đất. Sau công đoạn thượng nguồn (tinh chế), chúng được chuyển hóa thành những “khối vật liệu tiêu chuẩn” – tức các hợp chất hóa học cơ bản. Tiếp đó, ở giai đoạn trung nguồn (nhà máy trùng hợp), những vật liệu này được kết hợp để tạo thành các “tấm vật liệu bền chắc” là hạt nhựa hoặc nhựa resin. Cuối cùng, ở giai đoạn hạ nguồn, chúng được gia công thành những sản phẩm nhựa quen thuộc trong cuộc sống hằng ngày.

Nhờ đặc tính có thể tái chuyển hóa nhiều lần, nhựa cũng mở ra khả năng tái chế và tái sử dụng rộng lớn. Vì vậy, việc xây dựng kiến thức và ý thức phân loại rác từ giáo dục, thực hành trong đời sống đến phát triển các mô hình tái chế là nền tảng quan trọng để tạo nên những giá trị sử dụng bền vững trong tương lai.